Την προηγούμενη εβδομάδα, ένας φίλος μου έλεγε ότι είχε φάει ένα πεντανόστιμο τεράστιο κομμάτι καρπούζι το προηγούμενο απόγευμα. Μετά, άρχισε να σκέφτεται - μήπως το παράκανε; Μπορείτε, όντως, να φάτε υπερβολικά κάτι που είναι καλό για εσάς;
Μου το ρωτάνε συχνά αυτό, ειδικά σε σχέση με τα φρούτα. Ανάλογα με το τί είναι αυτό που σας απασχολεί, η απάντηση θα μπορούσε να είναι ναι ή όχι. Αν ανησυχείτε μήπως τρώτε "υπερβολικά σάκχαρα" από τα φρούτα, τότε θα έλεγα ότι η ανησυχία σας αυτή αδικαιολόγητη. Ναι, τα φρούτα είναι γλυκά από τα φυσικά σάκχαρα που περιέχουν, αλλά είναι επίσης γεμάτα με βιταμίνες, μέταλλα, φυτικές ίνες και επίσης έχουν υγιεινά φυτοθρεπτικά τα οποία δρουν ως αντιοξειδοτικά. Και, πιθανόν δεν λαμβάνετε όση ζάχαρη όση νομίζετε - θα έπρεπε να φάτε το ένα τέταρτο ενός τεράστιου καρπουζιού για να λάβετε την ίδια ποσότητα ζάχαρης με αυτή ενός αναψυκτικού μεσαίου μεγέθους. Αυτή είναι μεγάλη ποσότητα καρπουζιού!
Αν ανησυχείτε ότι ίσως το "παρακάνετε" με μία συγκεκριμένη βιταμίνη ή μέταλλο, μπορείτε να είστε ήσυχοι και γι' αυτό. Είμαστε σχεδιασμένοι έτσι ώστε να λαμβάνουμε μία ευρεία ποικιλία τροφών - οπότε, όσο η διατροφή σας είναι καλή και περιλαμβάνει μία ποικιλία ολόκληρων τροφών, θα πρέπει να πιεστείτε πολύ για να πάρετε υπερβολική ποσότητα οποιασδήποτε βιταμίνης ή μετάλλου. Απλά δε θα μπορούσατε να φάτε αρκετό φαγητό ώστε να το κάνετε αυτό.
Από την άλλη, όσον αφορά την κατανάλωση υγιεινών φαγητών, κάποιοι άνθρωποι πιστεύουν ότι "αν το λίγο είναι καλό, τότε το πολύ είναι καλύτερο." Οπότε αν και είναι αρκετά απίθανο να καταναλώσετε υπερβολική ποσότητα από ένα συγκεκριμένο θρεπτικό συστατικό, μπορείτε σίγουρα να φάτε πολλές θερμίδες. Και εδώ είναι που η απάντηση στην ερώτηση είναι ναι - μπορείτε να τρώτε υγιεινά, αλλά να τρώτε υπερβολικά.
Το έχω συναντήσει αυτό πάρα πολλές φορές. Οι ασθενείς που λένε, "Δεν μπορώ να καταλάβω τι γίνεται - τρώω υγιεινά, αλλά δεν μπορώ να χάσω βάρος" συχνά είναι αυτοί που καυχιούνται ότι αντικατέστησαν τα κανονικά πατατάκια με πατατάκια χωρίς λιπαρά, αλλά αγνοούν το γεγονός ότι συνεχίζουν να τρώνε ολόκληρο το σακουλάκι με τη μία.
Είχα ασθενείς που έπαιρναν τεράστιες ποσότητες περιττών θερμίδων από τις πιο απίθανες πηγές - τροφές που είναι "υγιεινές" ή "χαμηλές σε λιπαρά" - απλά επειδή έτρωγαν πάρα πολύ απ' αυτές. Ένας έτρωγε το ένα βαζάκι μετά το άλλο με πίκλες· ένας άλλος έτρωγε πάνω από 200 θερμίδες την ημέρα από μέντες αναπνοής. Είχα επίσης μία ασθενή που ικανοποιούσε τις λιγούρες της για πατατάκια μασώντας ξερά, αμαγείρευτα (αλλά χωρίς λιπαρά) μακαρόνια - φτάνοντας όμως περίπου τις 450 επιπλέον θερμίδες την ημέρα.
Οι υγιεινές τροφές που καταναλώνουμε - φρούτα, λαχανικά, καθαρές πρωτεΐνες και άπαχα γαλακτοκομικά προϊόντα - πράγματι έχουν λιγότερες θερμίδες ανά βουκιά απ' ότι οι λιγότερο υγιεινές τροφές που είναι γεμάτε με λιπαρά και ζάκχαρα και είναι και πιο χορταστικά. Οι πρωτεΐνες μας κρατάνε περισσότερη ώρα χορτάτους, και οι φυτικές ίνες μας κάνουν να χορταίνουμε πιο εύκολα.
Αλλά έχουμε την ικανότητα να τρώμε πολλές περισσότερες θερμίδες απ' αυτές που καίμε. Επομένως μην υποθέσετε - όπως κάνουν πολλοί - ότι το μέγεθος της μερίδας δεν έχει σημασία όταν τρώτε μόνο υγιεινές τροφές. Ναι, ακόμα και τα φρούτα μπορούν να μαζέψουν πολλές θερμίδες - αν όντως τρώγατε το ένα τέταρτο ενός καρπουζιού, θα σας κόστιζε περίπου 350 θερμίδες. Τα δημητριακά ολικής αλέσεως, χωρίς λιπαρά μπορεί να είναι υγιεινά, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι θα πρέπει να τα τρώτε από ένα μπολ στο μέγεθος κράνους μηχανής. Όσον αφορά τις θερμίδες, μπορείτε όντως, να φάτε υπερβολική ποσότητα μίας υγιεινής τροφής.
Susan Bowerman, MS, RD, CSSD
(Μετάφραση Θεόδωρος Αραμπατζής)
Read more...
